Жарылған еріндер – дерлік әрбір адам кемінде бір рет кездескен мәселе. Көбіне бұл жағдай уақытша косметикалық ақау ретінде қабылданады, алайда кейбір жағдайларда еріннің құрғауы, қабыршақтануы мен жарылуы қабыну үдерісінің белгісі болуы мүмкін. Медицинада мұндай жағдай хейлит деп аталады. Ол әртүрлі түрде өтуі мүмкін: жеңіл құрғақтықтан бастап ауырсынатын жарықтарға, ісінуге, тіпті жаралардың пайда болуына дейін.
Ерін терісі өте жұқа әрі сезімтал, онда май бездері іс жүзінде жоқ, сондықтан ылғалды тез жоғалтады және сыртқы тітіркендіргіштерге қаттырақ әсер береді. Сол себепті еріндер ауа райына, күнделікті әдеттерге және күтім құралдарына өте сезімтал келеді.
Хейлит – еріннің қабынуы, ол құрғақтық, қабыршақтану, қызару және жарылулармен көрінеді. Бұл жағдайдың бірнеше кең таралған түрі бар, олардың әрқайсысының өзіне тән себептері мен өту ерекшеліктері болады.
Хейлиттің жиі кездесетін түрлері:
Хейлиттің түрін дұрыс анықтау тиімді ем таңдауға және бұл мәселенің қайта пайда болуын болдырмауға көмектеседі.
Хейлиттің көріністері әртүрлі болуы мүмкін, алайда көбінесе адамдар келесі белгілерге тап болады:
Хейлиттің кейбір түрлерінде белгілердің өзіне тән ерекшеліктері болады. Мысалы, бұрыштық хейлит кезінде жарықтар мен қабыну ауыз бұрыштарында пайда болады, ал актиникалық хейлитте терінің тығыздалуы, түсінің өзгеруі және кедір-бұдыр аймақтардың пайда болуы мүмкін.
Еріндер сыртқы ортаның әсеріне өте сезімтал. Суық, жел, құрғақ ауа және белсенді күн сәулесі теріні тез арада ылғалдан айырады. Алайда бұл жалғыз себептер емес.
Жарылған еріндердің ең жиі кездесетін себептері:
Қарапайым хейлит көбіне ерінді жалау әдетінің салдарынан дамиды. Сілекей тез буланып кетеді, ал оның құрамындағы ферменттер терінің қорғаныш қабатын зақымдап, еріннің одан әрі құрғауына әкеледі.
Контактты немесе экзематозды хейлит тітіркендіргіш заттармен жанасу кезінде пайда болады. Бұған ерін далабының, ерінге арналған бальзамның, тіс пастасының құрамындағы компоненттер немесе тіпті кейбір тағамдар себеп болуы мүмкін.
Бұрыштық хейлит көбінесе саңырауқұлақ немесе бактериялық инфекциямен байланысты. Ол ауыз бұрыштарында сілекейдің үнемі жиналуынан дамиды және жарамсыз тіс протездерін тағумен, сондай-ақ В тобы витаминдері мен темірдің тапшылығымен байланысты болуы мүмкін.
Актиникалық хейлит күн сәулесінің ұзақ уақыт әсерінен пайда болады. Бұл түрі көбіне далада көп уақыт өткізетін адамдарда кездеседі.
Дәрі-дәрмектерден туындайтын хейлит ретиноидтар мен тері мен шырышты қабықтардың құрғауына әкелетін басқа да препараттарды қабылдау аясында дамуы мүмкін.
Көп жағдайда қарапайым хейлит күрделі диагностика жүргізуді талап етпейді және үй жағдайында күтім жасау арқылы жақсы емделеді. Алайда ерін қатты қабынса, бірнеше апта бойы жазылмаса немесе жағдайы нашарласа, дәрігерге қаралған жөн.
Диагноз қою үшін маман:
Жазылу мерзімі бұл жағдайдың себебі мен ауырлығына байланысты. Қарапайым хейлиттің жеңіл түрлері ерінге тұрақты күтім жасалып, тітіркендіргіш факторлардан аулақ болған жағдайда, әдетте 2–3 апта ішінде басылады. Егер жақсару байқалмаса, стоматологқа қаралу қажет, сондай-ақ дерматолог, иммунолог немесе аллергологтың көмегі керек болуы мүмкін. Мамандардың қабылдауына TopDoc сервисі арқылы жазылуға болады.
Көп жағдайда дұрыс күтім жасалғанда ерін өздігінен жазылады. Алайда белгілер айқын болса, дәрі-дәрмектік ем қажет болуы мүмкін.
Емдеудің негізгі тәсілдері:
Айқын белгілер кезінде өз бетінше емделмей, міндетті түрде маманмен кеңесу маңызды.
Хейлиттің алдын алуда профилактика маңызды рөл атқарады. Күнделікті қарапайым әдеттер еріннің саулығын сақтауға көмектеседі.
Ерінді қорғауға көмектесетін шаралар:
Көп жағдайда жарылған еріндер қауіпті емес. Алайда актиникалық хейлит уақыт өте келе ерін обырының дамуына әкелуі мүмкін. Сондықтан ерін терісіндегі кез келген ұзаққа созылатын өзгерістер дәрігердің бақылауын қажет етеді. Сирек жағдайларда хейлиттің ауыр түрлері тұрақты ісінуге және еріннің сыртқы көрінісінің өзгеруіне себеп болуы мүмкін.
Нақты статистикалық деректер жоқ, алайда келесі жайттар белгілі:
Жарылған еріндер – кең таралған және көп жағдайда уақытша жағдай. Көпшілік жағдайда ол емдеуге және алдын алуға жақсы көнеді. Белгілерге дер кезінде назар аудару, ерінге дұрыс күтім жасау және қажет болғанда дәрігерге жүгіну маңызды. Ерінге күтім жасау – тек сыртқы көрініс мәселесі емес, терінің жалпы саулығының бір бөлігі.
Нақты пікірлері бар білікті дәрігерді келесі тәсілдер арқылы табуға болады:
Сенімді медициналық платформаларды пайдаланыңыз
TopDoc.kz сияқты сервистер кез келген мамандықтағы білікті дәрігерді жылдам табуға мүмкіндік береді. Мұнда дәрігерлердің анкеталары, жұмыс тәжірибесі, мамандануы және қабылдау құны туралы толық ақпарат ұсынылған.
Пациенттердің шынайы пікірлерін оқыңыз
TopDoc.kz платформасында қабылдаудан өткен нақты пациенттердің тексерілген пікірлері жарияланады. Бұл дәрігердің қаншалықты мұқият екендігін, диагноз бен емді түсінікті түрде түсіндіретінін және тағайындалған емнің нәтижелігін бағалауға көмектеседі.
Рейтинг пен жұмыс өтіліне мән беріңіз
Жақсы дәрігерлердің рейтингі көбіне жоғары (4,8–5,0), жұмыс тәжірибесі мол және оң пікірлері көп болады. 100-ден астам пікірі бар дәрігерді таңдаудан қорықпаңыз - бұл оның сұранысқа ие екенін көрсетеді.
Оператордан кеңес алыңыз
Егер таңдауыңызға сенімсіз болсаңыз, TopDoc.kz Call-орталығының мамандары шағымыңызға, қалаңызға және ыңғайлы қабылдау күніне сәйкес дәрігер ұсына алады. Call-орталыққа +7(707)2255009 нөмірі арқылы (жұмыс уақытында) хабарласыңыз немесе WhatsApp-қа жазыңыз.
Кеңес: дәрігерді тек «жақын орналасқаны» үшін емес, біліктілігі нақты нәтижелермен және алғыс білдірген пациенттермен дәлелденген маманды таңдаңыз.
