Жүрек талмасы ма, әлде паникалық ұстама ма: қауіпті жағдайды қалай ажыратуға болады

Көпшіліктің өмірінде жүрек кенеттен тым жылдам соға бастаған сәт болған шығар. Дем алу қиындап, кеудеде ауырлық сезіледі, алақандар суып кетеді де, ойда үрейлі сұрақ жарқ ете қалады: «Бұл жүрек емес пе?». Осындай секундтарда уақыт баяулағандай болады. Біреу кеудесін ұстайды, біреу еденге отыра кетеді, ал енді біреу асығыс түрде белгілерді интернеттен іздей бастайды. Қорқыныш толқын болып басып, бұл шынымен өмірге қауіп төндіретін жағдай ма, әлде ағзаның күшті мазасыздыққа берген жауабы ма - ажырату өте қиынға соғады.

Жүрек талмасы мен паникалық ұстама расында да өте ұқсас сезілуі мүмкін. Дәл осы себепті олар қатты қорқытып, күмән тудырады. Алайда ағзада не болып жатқанын түсінуге және дер кезінде дұрыс шешім қабылдауға көмектесетін маңызды айырмашылықтар бар.

Енді сабырмен, кезең-кезеңімен қарастырайық: бұл жағдайлар несімен ерекшеленеді, нені ескеру керек және қай кезде бір минут та кідіртуге болмайды.

Жүрек талмасы мен паникалық шабуылды неге оңай шатастырып аламыз?

Екі жағдай да кенеттен, күтпеген жерден басталуы мүмкін. Оның үстіне, екеуіне тән белгілер де ұқсас келеді.

Бір сәтке дейін өзіңізді қалыпты сезінесіз де, кенеттен:

• кеуде қысылады;

• пульс жиілейді;

• тершеңдік пайда болады;

• қорқыныш сезімі күшейеді;

• дәл қазір бір жаман нәрсе болатын сияқты көрінеді.

Ми бірден мазасыз сценарийді іске қосады. Ал денеңіздегі сезімдерге неғұрлым көп көңіл бөлсеңіз, олар соғұрлым күшейе түседі.

Маңыздысы - жүрек талмасы да, паникалық ұстама да байыпты жағдайлар, бірақ олардың табиғаты түбегейлі бөлек.

Жүрек талмасының мәні неде?

Жүрек талмасы (миокард инфаркті) жүрек бұлшықетінің бір бөлігіне қан жеткіліксіз түскен кезде пайда болады. Көбіне оның себебі - жүректі қоректендіретін артерияның бітелуі.

Уақтылы көмек көрсетілмесе, жүрек жасушалары зақымданып, некроз дамуы мүмкін. Белгілерді елемеу өмірге қауіп төндіреді. Жүрек талмасын анықтау үшін дәрігер қан талдауларын, электро- және эхокардиографияны, сондай-ақ КТ мен МРТ зерттеулерін қолданады.

Паникалық ұстама (паникалық шабуыл) деген не?

Паникалық ұстама, немесе үрейлі шабуыл, бұл кенеттен пайда болатын қатты қорқыныш немесе мазасыздық ұстамасы. Ол ағзаның «соқ немесе қаш» деген қорғаныс реакциясымен байланысты, бұл кезде қанға стресс гормондары бөлінеді. Әсіресе адам үнемі шиеленіс жағдайында жүрсе, жиі алаңдаса, депрессивті көңіл күй мен ішкі уайымдарды бастан өткерсе, паникаға ұшырау ықтималдығы арта түседі.

Маңызды: паникалық ұстама өмірге тікелей қауіп төндірмейді, алайда оның сезімдері соншалықты күшті болуы мүмкін, адам өзін шынымен өліп бара жатқандай сезінеді. Сонымен қатар, паникалық ұстамалар жиі қайталанса, ағза жұмысының бұзылуына әкелуі мүмкін, сондықтан мұндай жағдайда да дәрігерге қаралу қажет. Бұл ретте психотерапевт көмектесе алады. Белгілерді жеңілдету үшін маман психологиялық және физиологиялық әдістерді қолданады, ал олар әсер етпесе - дәрі-дәрмек тағайындалады.

Паникалық ұстама мына жағдайларда пайда болуы мүмкін:

• стресс аясында;

• күшті эмоциялардан кейін;

• айқын себепсіз;

• тіпті мазасыздық бұзылысы диагнозы жоқ адамда да.

Кеудедегі ауырсыну қалай сезіледі: негізгі айырмашылық

Екі түрлі жағдайда - миокард инфарктінде және паникалық ұстамада - ауырсыну әрқалай сезілуі мүмкін. Дегенмен, шұғыл жағдайларда түйсікке немесе өз бетіңізше талдауға сүйенбей, ықтимал қауіпті салдардың алдын алу үшін маманға жүгінген дұрыс.

Жүрек талмасы кезінде ауырсыну көбіне:

• қысатын, жаншитын сипатта болады;

• күшті қысым ретінде сезіледі;

• жиі мынадай сөздермен сипатталады: «кеудемде ауыр бір нәрсе жатқандай»;

• кейде күйдіру немесе қатты қыжыл сезіміне ұқсайды.

Паникалық ұстама кезінде ауырсыну көбіне:

• өткір немесе шаншып тұрғандай;

• тұрақсыз;

• нақты сипаттауға қиын;

• дем алғанда немесе қозғалғанда күшеюі мүмкін.

Ауырсынудың қай жерде пайда болуы: маңызды белгі

Ауырсынудың орналасуы — ең басты бағдарлардың бірі.

Егер сізде немесе жақын адамыңызда кеудеде кенеттен ауырсыну пайда болса, оның қай жерде сезілетініне назар аударыңыз: бұл тек бір нүктеде ме, әлде басқа аймақтарға тарай ма.

Жүрек талмасы кезінде ауырсыну жиі таралады:

сол қолға немесе екі қолға;
мойынға;
жақ сүйегіне;
арқаға;
иықтарға.

Паникалық ұстама кезінде жайсыздық әдетте кеуде аймағында ғана қалып, басқа жерлерге таралмайды.

Белгілер қашан пайда болады

Паникалық ұстамалар көбіне жас адамдарда кездеседі, ал жүрек талмасы жиі жас ұлғаюымен, өмір салтымен, зиянды әдеттермен, дене салмағымен, жоғары артериялық қысыммен және басқа да факторлармен байланысты. Сондықтан қырық жастан кейін өз жағдайыңызға және өмір салтыңызға ерекше көңіл бөлу маңызды.

Жүрек талмасы көбіне мына жағдайларда пайда болады:

• физикалық жүктемеден кейін;

• баспалдақпен көтерілген соң;

• ауыр жұмыстан кейін;

• кенеттен күш түскенде.

Паникалық ұстама көбіне мыналармен байланысты:

• эмоциялық стресс;

• мазасыз ойлар;

• қорқыныштар;

• ішкі ширығу.

Қызықты жайт: бұл екі жағдай да түнгі уақытта пайда болуы мүмкін. Алайда егер адамда бұрын ешқашан паникалық ұстама болмаған болса және ол кеудедегі ауырсынудан оянып кетсе - бұл сақ болуға себеп.

Ұстама қанша уақытқа созылады

Уақыт та миокард инфаркті мен паника ұстамасын ажыратуға көмектесетін негізгі факторлардың бірі.

Паникалық ұстама:

• бірнеше минуттан бір сағатқа дейін созылады;

• біртіндеп бәсеңдейді;

• аяқталғаннан кейін жеңілдік сезіледі.

Жүрек талмасы:

• өздігінен басылмайды;

• ауырсыну толқын тәрізді күшеюі немесе бәсеңдеуі мүмкін;

• белгілер сақталады немесе үдей түседі;

• оны тоқтату үшін медициналық көмек қажет.

Ауырсыну уақытша азайса да, бұл қауіп толық өтті дегенді білдірмейді.

Кеудедегі ауырсынудың себебіне сенімді болмасаңыз, не істеу керек

Эмоциялық стресс паникалық ұстаманы да, жүрекке қатысты мәселелерді де қоздыруы мүмкін. Созылмалы мазасыздығы, депрессиясы немесе үнемі ішкі кернеуде жүретін адамдарда жүрек-қантамыр ауруларының қаупі шынымен жоғары болады. Сонымен қатар, жүрек талмасы көбіне мүлде кенеттен пайда бола бермейді. Кейде оған дейін бірнеше күн немесе апта бұрын «дабыл белгілері» байқалуы мүмкін:

• кеудеде мезгіл-мезгіл пайда болатын ауырсыну;

• шаншу сезімдері;

• түсініксіз жайсыздық;

• тез шаршағыштық.

Бұл белгілерді көп жағдайда шаршау немесе стресс деп қабылдап, елемей жатады.

Өмірді сақтап қалуы мүмкін басты қағида

Жүрек талмасы - шұғыл медициналық жағдай. Ал паникалық ұстама - емес. Бірақ оларды сырттай бірден ажырату кейде мүмкін болмайды.

Сондықтан егер:

• кеудеде ауырсыну болса;

• белгілер әдеттен тыс көрінсе;

• сіз күмәндансаңыз;

• жағдай қорқыныш тудырса -

дереу медициналық көмекке жүгіну қажет.

Бұл жай ғана мазасыздық реакциясы екендігін естіген әлдеқайда дұрыс, шынайы инфарктті өткізіп алудан гөрі. Тексеру мен маман кеңесіне жазылуды біздің дәрігерлерді іздеу сервисіміз - TopDoc арқылы жүзеге асыруға болады.

Қорытынды

Жүрек талмасы мен паникалық ұстама ұқсас сезілуі мүмкін. Негізгі айырмашылықтар - ауырсынудың сипаты, оның таралуы, жүктемемен байланысы және ұзақтығы. Паникалық ұстама өтеді, ал жүрек талмасы өздігінен басылмайды. Күмән туған жағдайда күтіп отыруға немесе шыдауға болмайды.